Werf de Krommer

In Volendam ontstaat een toenemende belangstelling voor alles wat met de oorspronkelijke Zuiderzeecultuur te maken heeft. Zo liggen er bijvoorbeeld weer drie originele Volendammer kwakken in de haven. Een kwak is een eikenhouten zeilschip, sterk verwant aan de botter. Het spreekt voor zich dat deze en soortgelijke schepen voortdurend onderhoud vragen en dat ze regelmatig op de kant moeten voor een 'grote beurt'. Daarom heeft SZCV die zich over deze schepen heeft ontfermd, niet alleen behoefte aan geld en veel mankracht, maar tevens aan een goede werkplek: een vaste plaats waar scheepsinventaris opgeslagen kan worden en waar onderhoud gepleegd kan worden.


In verband met de restauratie van de VD172 heeft de Stichting d'Garnkwak indertijd een complete scheepswerf uit de grond gestampt. Al het werk kon zodoende op één plaats gedaan worden. Na de restauratie verdween de werf weer en moest de VD84 bijvoorbeeld voor grote werkzaamheden van de ene haven naar de andere gevaren of gesleept worden (Spakenburg, Edam en Enkhuizen). Aan de VD5 moet de komende jaren nog veel restauratiewerk verricht worden. Kortom: alleen al voor de kwakken is er behoefte aan een scheepswerf.

Vroeger was de scheepshelling van Spaander, die aan de Zuiderhavendijk het havenbeeld domineerde. De tijdelijke werf voor de VD 172 werd gebouwd op het industrieterrein Slobbeland (nr 17). Bij die plek zijn in de laatste jaren de visrokerij van Smit-Bokkum, een nieuwe jachthaven en vakantieappartementen verrezen. Het braakliggende perceel Slobbeland 15 leent zich voor de scheepswerf, bestaande uit twee scheepshellingen met een aangrenzende timmerwerkplaats en andere opstallen.

Door de ligging, direct aan het IJsselmeer, en de industriële bestemming van de grond is de bouw van een goede hellingvoorziening van schepen juist op die plek een voor de hand liggende keuze, ook vanuit het oogpunt van ruimtelijke ordening. Verder biedt deze plek bij uitstek de mogelijkheid voor een opslagplaats voor gereedschap en de inventaris van 'De Krommer'. De naam 'De Krommer' van de houtscheepswerf verwijst naar zowel de ligging van de werf als de werkzaamheden. De werf is gelegen aan 'De Krom' , een stuk dijk dat de Kathammerzeedijk en het Zuideinde met elkaar verbind. Gebogen stukken hout waaruit spanten voor houten schepen worden gemaakt heten 'krommers' . Met de naam 'De Krommer' wordt de werf dus onlosmakelijk verbonden met zowel haar plek als haar betekenis voor de houtscheepsbouw.  schepen, maar ook om ruimte te verhuren aan bedrijven en instellingen die activiteiten ontplooien passend binnen de doelstellingen van de stichting.

De stichting streeft ernaar om de architectuur te laten aansluiten bij het ambachtelijk karakter van de bedrijfsactiviteiten die er zullen plaatsvinden en, in samenhang met de nieuwe rokerij, te laten passen in de authentieke Volendammer bouwstijl.

De bouw van houtscheepswerf 'De Krommer' maakt het mogelijk alle voorzieningen zodanig te realiseren dat deze voldoen aan de strenge milieuwetgeving op dit terrein. Het accent ligt daarbij vooral op een opvang- en verzamelsysteem voor het water waarmee het onderwaterschip van de gehellingde schepen door hogedruk wordt afgespoten. De veiligheid (eisen met betrekking tot de Arbo-wet) op de werkvloer van de verschillende werkplaatsen zal ook worden meegenomen in de nieuwbouwplannen.


Tenslotte wordt er een sociaal-maatschappelijk belang mee gediend. Naast een plek om te klussen, is het een plek die vrijwilligers kan binden. Het biedt mensen een vaste plaats om naar toe te gaan voor een kopje koffie en een praatje. Hierdoor ontstaan op geheel natuurlijke wijze sociale contacten, die ertoe leiden dat mensen veel sneller bereid zijn om de handen uit de mouwen te steken voor het behoud van mooie, historische schepen.